Ga naar de hoofdinhoud

Kleinere klasgroepen zijn noodzakelijk om kwaliteitsvol onderwijs te realiseren

Van "Hoe kan de leraar een professional zijn en blijven❓"

Ga naar het project

Klasgroepen van meer dan 25 kleuters (soms zelfs 30 tot 35 kleuters) zijn al lang geen uitzondering meer. De verwachtingen t.o.v. de klasleerkracht om in te spelen op alle individuele noden van de kinderen en om tegelijk op pedagogisch vlak aan alle vereisten van kwaliteitsvol onderwijs te voldoen, zorgen voor een zeer grote werkdruk. Om optimaal aan al deze verwachtingen tegemoet te komen, zijn dringend kleinere klasgroepen nodig. Zo kan de klasleerkracht op een haalbare manier inspelen op de noden van de kinderen en echt kwaliteitsvol onderwijs aanbieden.

Sinds het M-decreet en het inclusieve onderwijs zitten in 'gewone' basisscholen meer en meer kinderen met speciale noden. Zeker zij hebben speciale zorg en omkadering nodig. Om deze kinderen optimale zorg te kunnen bieden, heeft de klasleerkracht meer tijd en ruimte nodig naar opvolging en begeleiding toe. Dit is enkel haalbaar in kleine klasgroepen van maximaal 15 kinderen. Verhoog het lestijdenpakket om deze omkadering te kunnen voorzien.

Ook voor de jongste kleuters, die nog veel individuele aandacht en zorg nodig hebben, zou dit absoluut een meerwaarde zijn. Bijvoorbeeld naar persoonlijke verzorging toe: in de peuterklassen zitten steeds meer peuters die nog niet zindelijk zijn. Zonder permanente ondersteuning van een kinderverzorgster is het voor de klasleerkracht niet haalbaar om in dergelijke grote groepen tegemoet te komen aan de noden van de kinderen.

Bovendien zijn heel wat kleuterklassen qua ruimte niet aangepast aan dergelijke grote groepen, wat zorgt voor lawaai, drukte, overprikkeling, conflicten. Kinderen zouden veel meer rust ervaren wanneer ze meer 'ruimte' krijgen en in een prikkelarme(re) omgeving zouden kunnen spelen en werken. Idem qua infrastructuur, ook deze is niet altijd aangepast aan grote klasgroepen. Denk aan één toilet voor vijftig kleuters. (helaas geen uitzondering!).

Heel veel problemen zouden preventief kunnen aangepakt worden wanneer kinderen aan de start van hun schoolcarrière meer rust, ruimte en gerichte stimulering zouden krijgen. Uit onderzoek blijkt dat vier- en vijfjarigen de grootste groei doormaken op vlak van zelfregulerende vaardigheden en dat deze vaardigheden de basis leggen voor hun later schoolsucces!  (Sardes, 2019). De kleuterleeftijd (3-5j) vormt de meest kritische periode voor de ontwikkeling van de zelfregulerende vaardigheden (Shaul & Schartz, 2014). Kleinere klasgroepen scheppen potentieel voor leerkrachten om hierop in te spelen, een investering in de toekomst dus! :-)

Officiële updates

Laatste update: 21 mei 2021

Reacties(11)

Reageren is niet mogelijk omdat dit project momenteel niet actief is.
Meest recente reacties zijn geladen.
Geplaatst door:onbekende auteur
5 jaar geleden
De meeste leerkrachten zijn overtuigd van de voordelen van kleine klassen, zoals ook blijkt uit de reacties op dit forum. Er is ook wetenschappelijk onderzoek dat dit bewijst. Bv. het Amerikaanse STAR-onderzoek waarbij ongeveer 11.000 leerlingen in Tennessee gedurende lange tijd werden gevolgd. De helft van die leerlingen zat vier jaar lang (op de leeftijd van 6 tot 10 jaar) in "normale" klassen van 22 à 25 leerlingen en de andere helft in kleine klassen van 13 à 17. Daarna zaten alle leerlingen weer samen in gewone klassen. De leerlingen uit de kleine klassen haalden op alle vlakken voorsprong: betere punten (ook op latere leeftijd), minder vroegtijdig afhaken, betere toegang tot en doorstroming doorheen het hoger onderwijs, ... Er is bv ook het "experiment" op grote schaal in Zweden waar vanaf 1962 te grote klassen werden gesplitst. Onderzoekers konden de schoolloopbaan vergelijken van leerlingen die in klassen van verschillende omvang hadden gezeten. Zie hierover o.a. www.democratischeschool.org
  • 2 likes
Geplaatst door:onbekende auteur
5 jaar geleden
Hoe jonger de kinderen, hoe belangrijker kleine klasgroepen zijn. Hoe jonger, hoe meer begeleiding ze nodig hebben. Hoe ouder, hoe meer ze mogen voorbereid worden op verder studeren (ook grote groepen).
    Geplaatst door:onbekende auteur
    5 jaar geleden
    @Kristel VANDENSCHRIECK Laten we er alsjeblieft geen discussie van maken wie het meeste nood heeft aan kleine klasgroepen, maar vooral de boodschap leggen op het belang van kleine klasgroepen (voor alle leeftijden).
      Geplaatst door:onbekende auteur
      5 jaar geleden
      @Kristel Vanderauwera Dat was niet de bedoeling
        Geplaatst door:onbekende auteur
        5 jaar geleden
        Helemaal mee eens. Niet alleen in basis- en kleuteronderwijs, maar ook in secundair. Vooral in algemene richtingen is het vaak een tendens om de zogenaamde "sterke" klassen groot te maken, omdat ze het toch kunnen. Dit heeft uiteraard een negatieve impact op de begeleiding van de leerlingen door de leerkracht en vermindert de goesting om te leren enorm. Elk kind heeft in de klas aandacht en bevestiging nodig om te groeien. Dit is onmogelijk in te grote groepen.
          Geplaatst door:onbekende auteur
          5 jaar geleden
          Momenteel moeten scholen vaak kiezen tussen kleine klasgroepen zonder extra ondersteuning (vb. teamteaching via zorgleerkracht) of grote klassen mét extra ondersteuning. De extra ondersteuning is echter enorm waardevol. Wanneer twee leerkrachten samen voor de klas staan kunnen ze elkaar versterken en uitdagen, nieuwe ideeën aan elkaar voorleggen, elkaar kritisch in vraag stellen, ... Daarnaast krijgen de kinderen begeleiding van twee verschillende leerkrachten die met een andere bril naar de kinderen kijken. Het voorbereiden van een doordacht thema, een aanbod op maat van elk kind voorzien, doordachte activiteiten uitwerken, ... kan in nauwe samenwerking gebeuren. Samen bereiken we meer dan alleen. Ik ben dus zeker voorstander van kleine klasgroepen, maar wel in combinatie met extra ondersteuning in de vorm van teamteaching. En sterk zorgteam kan leerkrachten sterker maken en kan zorgen voor vernieuwing binnen de school.
          • 1 like
          Geplaatst door:onbekende auteur
          5 jaar geleden
          Helemaal mee eens. Scholen die voor kleine klassen willen gaan moeten hierin aangemoedigd worden, ook door de overheden. Nu gebeurt vaak het tegenovergestelde om het scholentekort "op te lossen" of om een nieuwbouw "optimaal te laten renderen". Vooral bij jonge kinderen, die nog veel mondeling leren, is er nood aan voldoende kleine groepen zodat ze regelmatig aan bod komen om in kleine groep bij de leerkracht een activiteit te doen. Zo krijgen ze meer begeleiding en feedback op maat én meer spreekkansen. In het eerste leerjaar kan je een stevig fundament leggen voor de schoolcarrière als je de kinderen intensief opvolgt, voldoende kansen geeft om zelf te doen en te verwoorden en bijstuurt om het inslijpen van fouten te voorkomen. Bovendien zijn er steeds meer leerlingen met gedragsmoeilijkheden. Kinderen qua gedrag bijsturen lukt beter als je een band kan opbouwen met de kinderen en er ruimte is voor de kinderen om gehoord te worden.
          • 2 likes
          Geplaatst door:onbekende auteur
          5 jaar geleden
          Even belangrijk voor kleuteronderwijs als voor lager onderwijs!
          • 2 likes
          Geplaatst door:onbekende auteur
          5 jaar geleden
          Graag wil ik me aansluiten bij de inhoud van bovenstaande tekst, maar tegelijk nog extra het belang van zelfregulering benadrukken. Zelfregulering is een basishouding die de meeste scholen van hun kinderen verwachten. Als we willen dat de kinderen op school ook tot leren komen is het belangrijk dat ze een voldoende niveau van zelfregulering ontwikkelen. Een goede zelfregulering houdt in dat kinderen, steeds met hulp, hun werkgeheugen kunnen richten op de taken, leren nadenken alvorens te handelen (inhibitiecontrole), flexibel kunnen omgaan met plannen, informatie of tegenslagen, en hun emoties kunnen reguleren om hun doel te bereiken. Deze vaardigheden moeten steeds meer op school worden getraind en daarvoor is de leeftijd tussen 3 en 8 de meest gevoelige. Het resultaat ervan is dat de kinderen beter 'leer' gedrag stellen in de klas, hetgeen hun ontwikkeling ten goede komt. Daarnaast zal het kind rustiger overkomen, wat ook voor de leerkracht het werk vergemakkelijkt. Wat we vooral moeten onthouden in deze is dat zelfregulering kan worden getraind. Scholen of leerkrachten die hieraan de nodige aandacht besteden en er bewust op trainen doorheen het dagelijkse werk, ondervinden goede resultaten. Wie meer wil te weten komen over wat en hoe, verwijs ik graag naar het tijdschrift 'zorgbreed' van garant dat in zijn vakantienummer van 2020 (17e jg, nr. 4) er een heel themanummer aan wijdde.
          • 1 like
          Geplaatst door:onbekende auteur
          5 jaar geleden
          Kleinere klasgroepen of meer uren voorzien om aan team- en coteaching te doen. Alleen dan kunnen we alle kinderen die ons worden toevertrouwd de juiste hulp bieden. Graag ook uren voor opvoeders, psychologische, kinesitherapeutische hulp ... In onze school heeft ondertussen 30% van de leerlingen een aangepast traject, individuele ondersteuning, gedragsmaatregelen ... Hiervoor hebben we echt meer tijd en middelen nodig, niet alleen om met de kinderen aan de slag te gaan en te overleggen met hun ouders, maar ook om ons in te werken in deze (voor ons nieuwe) materie.
          • 4 likes
          Geplaatst door:onbekende auteur
          5 jaar geleden
          Ik wil graag aanvullen bij deze tekst en benadrukken dat er inderdaad kleinere klassen moeten zijn + fulltime kinderverzorgster per school + meer uren zorgcoördinator! Daarnaast moeten er meer middelen komen en therapeuten in het gewoon onderwijs worden ingezet. Door de verschillende problematieken in het gewoon onderwijs te integreren kan je niet anders dan een vast multidisciplinair team te installeren per school. Ik denk hierbij aan psychologen, ergotherapeuten, kinesisten, opvoeders, sociaal werkers,... als die hun kennis bundelen samen met de juf zal dit de kwaliteit van het onderwijs ten goede komen en krijgt elk kind eerlijke kansen. Daarnaast zal het de druk bij leerkrachten verlagen want ze staan er niet alleen voor. Maar ook de kinderen zullen zich beter voelen, want ze krijgen meer steun op maat, hun welvinden zet men centraal. Pas als het welbevinden goed zit is een kind in staat te groeien en te leren! Dit is de reden waarom ik de overstap gemaakt heb naar het buitengewoon onderwijs. We kunnen nog heel wat leren van het buitengewoon onderwijs. Kortom besparen op het onderwijs is niet de juiste oplossing!
          • 5 likes
          Totaal aantal likes: 73, totaal aantal dislikes: 0
          . Je kunt niet langer reageren op ideeën in Hoe kan de leraar een professional zijn en blijven❓. Je kunt niet langer reageren op ideeën in Hoe kan de leraar een professional zijn en blijven❓

          Geplaatst door

          onbekende auteur op 20 mei 2021

          Huidige status

          Populair idee

          Tags

          Kwaliteit
          Kwaliteitszorg
          Leer- en werkplek
          Schoolorganisatie